HAKEMLERE SÖY-LE-ŞİM!

Futboldan ne anlıyoruz?

Ya bir gol fazlası, ya galibiyet, ya üç puan!

Futbol nasıl oynanmalıdır?

Futbolun nasıl oynaması gerektiği herkesin konuşma hakkını (sadece taraftar olmasından değil, göreceli olmasından da kaynaklanıyor…) kendinde bulduğu bir konudur. Bu tür konuşmalar, futbolun görecelik tarafını işaret ederken aynı zamanda futbolu dar anlam içerisine hapseder. Böylece futbol olması gerekeni değil insanların anladıklarını işaret eder. Futbolun realitesi kişilerin yanılmasında görülüyor.

Hakem neden önemlidir?

Hakemlerin tarafsız ve adil müsabaka yönetmesi, aynı zamanda izleyenlerinde doğruluk, dürüstlük, eşitlik ve adalet gibi değerleri pekiştirir. Aksi durumda bu değerlerin zayıflaması kaçınılmaz oluyor.

Türkiye’de hakemler neden çok eleştiriliyor?

Bozuk bir zihniyet kurbanı olduğu için çok acımasız eleştiriliyor.

Hakem eleştirileri ne anlama geliyor?

Yapmakta olduğumuz eleştirilerde, hakem hatalarının sıkça yer alması müsabaka analizinde detaya büyük önem verdiğimizi gösteriyor.

Hakemlerden ne isteniyor?

İnanılır gibi değil, şaka falan da etmiyorum şu anda, yüzlerce hakem, futbol taraftarlarının sınırsız istemlerinin anlamını kavramış değil: Futbol taraftarları maçın adil yönetimini değil, kendi lehine düdük çalınmasını istiyorlar, hepsi bu.

Hakemleri nasıl eleştirmeliyiz?

Hakemlerin müsabaka yönetim sorunları üzerine eleştirmenin yararları vardır. Öncelikle, müsabakanın farklı bir şeklide eleştirilmesine olanak tanıyor. Bir müsabakanın yönetim sorunları, çoğunlukla başka bir müsabakanın sorunları ile aynı değildir. Örneğin, Cüneyt Çakır’ın yurt içi ve yurt dışı performansları, Fırat Aydınus’un maçın önüne geçme arzusu, Hüseyin Göçek’in oyun bilgisi, Ali Palabıyık, kriz anında maç yönetmeyi becerememesi, Bülent Yıldırım’ın işine geldiği gibi maç yönetmesi, Yaşar Kemal Uğurlu’nun takıntılı maç yönetmesi kendilerine özgü eleştirileri görünür kılıyor.

Hakem eleştirilerinde yanılıyor muyuz?

Evet! Hakemleri eleştiri ve cezalarla eğitmeye çalışıyoruz. 

Hakemler eleştirilerden ders almıyorlar mı?

Ders değil, hakemler kendilerinden kaynaklanan sert ve acımasız eleştirilere çözüm üretemiyorlar. Oysaki belirli hakemlere özgü sorunlara dikkat çekilmesi, hakemler arasında bağlantı kurulmasına da yardım edebilir: bir hakemi anlamanın en iyi yolu, kendinden önceki bir hakemlerin çözemediği sorunlarından ders alması ya da o sorunları nasıl yorumladığına bakmasıdır. Bu durumda, oyunun kalitesi ne olursa olsun, hakemlerin oyuna katkısı sınırlı oluyor.

Hakemlerin sağlıklı bir müsabaka yönetimi için ne önemlidir?

Hakemlerin kuralları adil uygulamasında, tarafların oyun kurallarını bilmesi, futbolcuların oyunu dürüst oynaması, antrenörlerin de dürüstçe oynatması önemlidir.

VAR sistemini nasıl yorumluyorsunuz?

VAR sistemi oyunun gelişimine katkı sağlamıyor, sadece skoru koruyup, değiştiriyor.

Oyun algımızda sorun var mı?

Tabii ki var. Üstelik gözden kaçırdığımız bir ayrıntı daha var, hakem ve futbolcu oyuna hiçbir zaman aynı gözle bakmazlar… Biri kazanmak diğeri yönetmek için var.

Başka sorunlarımız var mı?

Futbolda kötüleşen şey, yalnızca hakem hatalarından değil, kulüplerin yönetim modelleri, alt liglerdeki futbol insanlarının maddi yaşam koşulları, alt yapı sorunları öne çıkan sorunlar olarak görülüyor. Alt liglerde ne yapacağını bilmeyen, geleceğini göremeyen binlerce futbolcu ve teknik direktör var.

Maç sonu eleştirilerde taraftarlardan ne isteniyor?

Taraftarlardan, müsabakadan zevk alması, takımlarını izlemesi değil, adeta futbolcu ve hakemleri yargılaması isteniyor.

Anlamıyor muyuz?

Sanki, anlamamız gereken, futbol hatalar oyunudur ama sadece hakem hatalarının değil.

Şampiyonluğa oynayan takımlarda bazı futbolcuların kolay kart görmesini nasıl yorumluyorsunuz?

Böyle bir zamanda kart görmek bencilliktir.

Doç. Dr. Recep CENGİZ

rcengiz1965@gmail.com

01.06.1965 Diyarbakır doğumlu. Lisans, Yüksek lisans ve Doktora eğitimini: Ankara Gazi Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor A.B.D.’da tamamladı.

Ulusal ve uluslararası bilimsel Kongre ve Sempozyumlarda 84 bildirisi bulunmaktadır.

Ulusal ve uluslararası spor bilimleri dergilerinde 45 yayınlanmış makalesi yer almıştır.

“O Küçe Senin Bu Küçe Benim”, “Kulübümüz Köklü, Camiamız Büyük Allah Kerim”, “Köşeli Yazılar”, “Top Patladı Şimdi Onarma Zamanı”, “İletişim”, “Sporda İletişim”, “Futbolda Yıldırma” ve “Her Sorun Futbola Gol Oluyor” kitaplarını yazdı.

TBMM ve bazı bakanlıklarda çeşitli komisyonlarda görev aldı. TMOK Fair Play Komisyonu üyesi.

Birçok ödül sahibi, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Rekreasyon Anabilim Dalı Öğretim Üyesi olan yazar evli ve iki çocuk babası.