Uşak’tan Bir Umut Hikâyesi

Halk arasında sıkça kullanılan bir dua vardır: “Allah sizi iyi insanlarla karşılaştırsın.” Hayatım boyunca bu duayı çok duydum. Galiba biraz da fazla dua aldım ki, yolum sık sık işini seven, yaptığı göreve değer katan ve bulunduğu yere iz bırakan, yani iyi insanlarla kesişiyor.

Okuldan Olimpiyatlara Projesinin mimarları Özgür Bozat ve Fair Play Komisyonu Üyesi Ufuk Timer

Uşak Denetimli Serbestlik Müdürü Özgür Bozat da bu insanlardan biri.
Kendisini yıllar önce tanıdım. Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi Fair Play Komisyonu olarak gerçekleştirdiğimiz Fair Play Kervanı ziyaretlerinden birinde, ilk kez bir ilçeye, Kütahya’nın Tavşanlı ilçesine gitmiştik. Bu ziyaretin mimarı da Özgür Bozat’tı. O gün orada gördüklerimiz, alışık olduğumuz resmi kurum anlayışının çok ötesindeydi.
Aradan geçen yıllarda Bozat önce Hatay’a, ardından Uşak’a atandı. Ancak görev yeri değişse de yaklaşımı değişmedi. Gittiği her yerde kurumunu yalnızca mevzuatı uygulayan bir yapı olmaktan çıkarıp, insan hayatına dokunan bir merkeze dönüştürmeyi başardı. Bu çalışmaları nedeniyle TMOK Fair Play Komisyonu tarafından Toplumsal Fair Play Büyük Ödülü ile taltif edildi.

Bir projeden fazlası

Bu yıl Dünya Fair Play Günü etkinlikleri kapsamında yolumuz yeniden Uşak’a düştü. Uşak Cumhuriyet Başsavcılığı Koruma Kurulu Başkanlığı, Uşak Denetimli Serbestlik Müdürlüğü ve Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi Fair Play Komisyonu iş birliğiyle düzenlenen organizasyonda, dezavantajlı ve risk altındaki gençleri spor yoluyla desteklemeyi amaçlayan “Suçun Önlenmesine Yönelik Spor Temelli Sosyal Uyum ve Rehabilitasyon Projesi”nin açılışı gerçekleştirdik.

Açılışı, 19 Mayıs Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı ile Dünya Fair Play Günü kutlamalarıyla aynı tarihe denk getirmek de ayrı bir anlam taşıyordu.
Projenin ayrıntılarını, organizasyonun dünyadaki yankılarını, Avrupa Fair Play Hareketi (EFPM) ve Uluslararası Fair Play Komitesi’nden (CIFP) gelen takdir mesajlarını daha önce çeşitli haber ve yazılarımda anlattım.
Ancak bu kez dikkatimi çeken şey proje kadar, hatta belki projeden daha fazla, bu çalışmaları hayata geçiren insanların ortaya koyduğu kurum kültürü oldu.

Özgür Bozat farkı

Türkiye’de Adalet Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren 140 Denetimli Serbestlik Müdürlüğü bulunuyor. Açık konuşmak gerekirse, adli süreçlerle doğrudan ilgisi olmayan kaç kişinin bu kurumların ne yaptığını bildiğinden emin değilim. Ben de yıllar önce Tavşanlı ziyaretine kadar bu yapıyı yalnızca ismen biliyordum.
Uşak’taki ziyaretimiz sırasında ise kurumun işleyişini yakından inceleme fırsatı bulduk.
Gördüğüm manzara etkileyiciydi.
Binanın içerisinde yalnızca görev yapan personeli değil, aynı zamanda bir anlayışı görmek mümkündü. Herkes görev tanımını biliyor, yaptığı işe inanıyor ve sürecin bir parçası olmanın sorumluluğunu taşıyordu.
Büyük-küçük demeden bütün çarklar uyum içinde çalışıyordu.
Bir soruya yanıt veren görevliye, aldığımız cevabın ardından çoğu zaman şu soruyu sormak zorunda kaldım:
“Bu kurumda kaç yıldır çalışıyorsunuz?”
Çünkü karşımdaki insanların bilgi düzeyi, görev bilinci ve konuya hâkimiyeti gerçekten dikkat çekiciydi.

Beni en çok şaşırtan ne oldu?

Denetimli serbestlik kapsamında yürütülen çalışmaların sonuçlarını görmek, doğrusu beklentimin çok üzerindeydi.
Kurslarda ortaya çıkan ürünleri incelerken sık sık şaşkınlığımı gizleyemedim.
El sanatlarından deri işçiliğine, filografiden* kitap ciltlemeye kadar birçok alanda sergilenen eserleri gördüğümüzde, “Gerçekten bunu da mı onlar yaptı?” dediğimiz çok oldu.
Çünkü ortaya çıkan işler yalnızca bir kurs faaliyetinin ürünü değil, aynı zamanda yeniden hayata tutunma çabasının somut göstergeleriydi.
Bu insanların bir bölümü geçmişte hata yapmış olabilir.
Ancak toplumların gücü yalnızca hata yapanları cezalandırmakla değil, onları yeniden kazanabilmekle ölçülür.
İşte Uşak’ta gördüğüm sistem tam olarak bunu yapmaya çalışıyordu.

Denetimli serbestlik nedir?

Uşak Denetimli Serbestlik Müdürlüğü ekibi

En basit ifadeyle denetimli serbestlik; şüpheli, sanık veya hükümlülerin toplum içerisinde denetlenmesini, rehabilite edilmesini ve yeniden topluma kazandırılmasını amaçlayan bir infaz sistemidir.
Ancak konu yalnızca denetimden ibaret değildir.
Bu yapı içerisinde çocuk hizmetlerinden bağımlılıkla mücadeleye, meslek edindirme çalışmalarından eğitim programlarına kadar çok geniş bir faaliyet alanı bulunuyor.
Çocuk Hizmetleri Bürosu gençlerin eğitim ve sosyal gelişimlerine destek verirken, Bağımlılıkla Mücadele Bürosu bağımlılıktan kurtulmak isteyen bireylerin yeniden sağlıklı bir yaşam kurabilmeleri için çalışıyor.
Koruma Kurulları ise eski hükümlülerin iş bulmalarına, eğitim almalarına, meslek edinmelerine ve üretime katılmalarına destek sağlıyor.
Kısacası amaç yalnızca cezayı tamamlamak değil; bireyi yeniden topluma kazandırmak.

İyiye, doğruya, güzele

Uşak Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’nün çalışmalarını incelerken aklıma sık sık Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi Fair Play Komisyonu’nun yıllardır kullandığı slogan geldi:
“İyiye, doğruya, güzele…”
Çünkü burada da aynı anlayışın farklı bir alandaki yansımasını gördüm.
İnsanları dışlamak yerine kazanmayı hedefleyen, cezayı tek başına çözüm olarak görmeyen, üretimi ve eğitimi merkeze alan bir yaklaşım…
Belki de bu nedenle gördüğüm tablo beni etkiledi.
Çünkü yapılan iş yalnızca bir kamu hizmeti değil, aynı zamanda bir sosyal dönüşüm çalışmasıydı.

Bu insanlara teşekkür borcumuz var

Ben de her iyi, doğru ve güzel örnekte olduğu gibi, bu kurumu ve burada görev yapan insanları sizlere tanıtmak istedim.
Özellikle Denetimli Serbestlik Müdürü Özgür Bozat başta olmak üzere, Müdür Yardımcısı Enver Arı’ya, Şef Eyüp Karataş’a, Koruma Kurulu Bürosu’nda görev yapan Başöğretmen Elvan Coşkun’a, Çocuk Hizmetleri Bürosu’nda görev yapan Psikolog Gamze Çiçek’e, Bağımlılıkla Mücadele Bürosu’nda görev yapan Uzman Öğretmen İsmail Özer’e, denetimli serbestlik memurları Mustafa Yıldırım, Beytullah Baber, Ümit Ertürk, Ümit Çavdar ve Osman Güleç’e, memurlar Yahya Ulusoy ve Selçuk Uygur’a ve burada isimlerini tek tek sayamadığım tüm personele teşekkür etmeyi bir görev kabul ediyorum.
Çünkü Uşak’ta gördüğüm başarının arkasında yalnızca bir yönetici değil, aynı hedefe inanmış bir ekip vardı.
Elbette bu çalışmaların hayata geçirilmesinde destek veren Uşak Valisi Sayın Serdar Kartal’a, Uşak Cumhuriyet Başsavcısı Sayın İsmet Çınar’a ve Denetimli Serbestlikten Sorumlu Cumhuriyet Savcısı Sayın Ahmet Murat Özkan’a da ayrıca teşekkür etmek gerekir.

* Filografi: Çivi ve tel kullanılarak yapılan dekoratif sanat çalışmaları

Remzi YILMAZ

r.yilmaz50@gmail.com

1961 Bartın doğumlu. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde okudu.
Gazetecilik Mesleğine 1983 yılında Günaydın Gazetesi’nde başladı.
TSA, Dünya, Akşam ve Aydınlık Gazetesi, 24 TV (Spor Müdür Yardımcısı) ve TRT Spor’da (Haber Müdürü) çalıştı.
TGC, TSYD ve TMOK (30 yıllık) Üyesi,
TMOK Fair Play Komisyonu Başkanı,
Bir dönem (2021-2025) Avrupa Fair Play Birliği (EFPM) Denetleme Kurulu Üyeliği yaptı,
Türk Spor Ajansı ve Hotel Gazetesi Yayın Danışmanı,
Halen Türk Spor Ajansı’nda köşe yazılarına devam ediyor,
Değer Otizm Derneği gönüllüsü.
2 adet biyografi ve 1 şiir kitabının editörlüğünü yaptı.
Avrupa Fair Play Birliği’nce (EFPM) Tanıtım ve Eğitim dalında Vox Award ve Dünya Fair Play Konseyi’nce (CIFP) Tanıtım dalında Şeref Diploması ile ödüllendirildi.